Koolmonoxide (CO), ook bekend als kolendamp, is een kleur-, geur- en smaakloos gas. Het komt vrij bij verbrandingsprocessen. CO wordt vooral gevormd bij onvolledige verbranding.

Onvolledige verbranding vindt plaats wanneer er te weinig zuurstof voor de verbranding beschikbaar is. In de binnenlucht kan CO zich ophopen, vooral als er niet of slecht geventileerd wordt. Te veel CO in de binnenlucht kan schadelijk zijn voor de gezondheid.

De belangrijkste CO-bronnen in huis zijn keukengeisers en gasfornuizen. Maar ook gashaarden, kachels, centrale verwarmingsketels, combiketels, kolen- en oliegestookte installaties, open haarden, allesbranders en ook tabaksrook kunnen een bron vormen van CO binnenshuis.

Wat betekent dit voor mijn gezondheid?

Te veel CO is slecht voor uw gezondheid. Wanneer u het inademt, kan uw bloed minder zuurstof vervoeren. Dit is schadelijk voor uw hart, uw zenuwstelsel en bij zwangere vrouwen voor het ongeboren kind.

Mensen met een lichte CO-vergiftiging hebben meestal geen specifieke symptomen. Bij blootstelling aan hogere concentraties CO kunnen verschillende symptomen optreden als: hoofdpijn, kortademigheid, misselijkheid, duizeligheid en bewusteloosheid. Uiteindelijk kan CO dodelijk zijn. Kenmerkend voor een CO-vergiftiging is dat de klachten verdwijnen tijdens een verblijf buitenshuis.

Chronische effecten treden op bij langdurige herhaalde blootstelling aan CO. Chronische blootstelling aan lage concentraties CO kan leiden tot bepaalde symptomen zoals vermoeidheid, duizeligheid en hoofdpijn. Bij chronische blootstelling aan hogere gehalten CO kunnen alle eerder genoemde symptomen optreden. Na beëindiging van de blootstelling verdwijnen de symptomen en verdwijnt het COHb (CO-hemoglobine) geleidelijk uit het bloed.

Wat kan ik zelf doen?

Onvolledige verbranding is een gevolg van te weinig zuurstof en dat is een van de redenen waarom CO-vergiftiging vooral in de wintermaanden voorkomt. Een oranje waakvlam in de geiser (de waakvlam zou eigenlijk blauw moeten zijn) of ramen die heel snel beslaan bij gebruik van een verbrandingsapparaat zijn indicaties voor een CO-probleem in een woning. Bij vermoeden van een CO-probleem is het belangrijk om het apparaat uit te zetten en zo snel mogelijk alle ramen tegen elkaar open te zetten om direct levensgevaar te voorkomen.

• Alle verbrandingstoestellen dienen minimaal één maal per jaar te worden schoongemaakt door een erkend installateur. Wanneer verbrandingstoestellen vervuild raken, neemt de kans op een onvolledige verbranding toe en daarmee de kans op de vorming van CO.
• Ventileer de woning goed. Zo wordt er voldoende zuurstof toegevoerd en eventueel CO afgevoerd. In een goed geventileerde woning zal de CO-concentratie minder snel oplopen dan in een slecht geventileerde woning.
• Eventueel kunt u een CO-melder (laten) plaatsen. Deze is verkrijgbaar bij een doe-het-zelfzaak. Let hierbij wel goed op dat dit soort melders meestal slechts gedurende een paar jaar werkzaam zijn en daarna vervangen dienen te worden. Een CO-melder geeft natuurlijk ook alleen een signaal wanneer een woning een CO-probleem heeft en is geen oplossing voor het probleem zelf!

Wat kan de afdeling Milieu en Gezondheid doen?

Met vragen over gezondheid en CO kunt u terecht bij cluster Leefomgeving van de GGD Amsterdam via telefoonnummer 020 555 5405 of e-mail lo@ggd.amsterdam.nl. De GGD Amsterdam kan zonodig een CO-meting verrichten.

Meer informatie

De website van de Brandweer Amsterdam

Afdeling Bouw- en Woningtoezicht van uw stadsdeel benaderen voor vragen over CO, die niet over gezondheid gaan